Türkiye’de emeklilerin ekonomik durumu, son dönemde yaşanan zamlar ve enflasyon karşısında giderek daha fazla tartışma konusu haline geliyor. Uzmanlara göre, özellikle memur ve işçi/Bağ-Kur emeklileri arasındaki maaş farkları ile genel geçim sıkıntısı, bütçe önceliklerinin sorgulanmasına yol açıyor. Gazeteci Ekrem Açıkel, “Sadece emekliye mi para yok?” sorusunu canlı yayında sert bir dille ele alarak, ülkedeki kaynakların emekliler için değil, farklı alanlara aktarıldığını savundu. Bu durum, emeklilere yönelik politikaların ve harcama kalemlerinin derinlemesine incelenmesi gerektiği yönünde güçlü bir sinyal veriyor.
Açıkel’in vurguladığı üzere, kamu maliyesinde emeklilere yönelik kaynak yetersizliği gibi görünen durumun aslında bir tercih meselesi olduğu ifade ediliyor. Emeklilerin alım gücünün eridiği ve diğer kesimlerle aralarındaki refah farkının açıldığı bir dönemde, bu soruya verilen yanıt, bütçede başka kalemlere aktarılan milyarlarca liralık harcamaların varlığıyla ‘hayır’ oluyor.
Emekli Refahında Açılan Makas
“İçinizden Biri” programında konuşan Ekrem Açıkel, emeklilerin yaşadığı mağduriyeti rakamlarla ve çarpıcı örneklerle gözler önüne serdi. Açıkel, memur emeklisine yapılan 8.077 TL’lik seyyanen zam ile işçi ve Bağ-Kur emeklisine geçmişte yapılan cüzi 200 TL’lik artışı karşılaştırarak, refah payının emekliler için eşit uygulanmadığına dikkat çekti. Bu durum, Türkiye’de yaklaşık 16 milyon emeklinin önemli bir kısmının geçim sıkıntısı çektiği gerçeğini bir kez daha ortaya koydu.
Alım Gücü Kaybı ve Asgari Ücret Karşılaştırması
Emekli maaşlarının asgari ücret karşısındaki durumu da eleştirilerin odak noktasındaydı. Geçmişte asgari ücretin 10.000 TL olduğu bir dönemde, emekli maaşlarının da benzer seviyelerde olduğu belirtilirken, günümüzde asgari ücretin 17.002 TL’ye yükselmesine rağmen en düşük emekli maaşının 10.000 TL’de kalması, emeklilerin alım gücündeki dramatik düşüşü gözler önüne serdi. Açıkel, emeklinin her geçen gün fakirleştiğini ve bu durumun sürdürülemez olduğunu vurguladı.
Açıkel’e göre, emeklilerin maaşları sadece enflasyon karşısında değil, diğer kamu çalışanlarının aldığı zamlar karşısında da eriyor. Memur maaşlarında uygulanan seyyanen zamların, emekli maaşlarına yansıtılmaması veya çok düşük oranlarda yansıtılması, emekliler arasında büyük bir adaletsizlik algısı yaratıyor.
Bütçe Öncelikleri ve Kaynakların Kullanımı
Ekrem Açıkel, bütçede kaynak sıkıntısı yaşanmadığını, ancak bu kaynakların emekliler için değil, başka projeler için kullanıldığını savundu. Bu kapsamda, İstanbul AKM, Otoyol ve Köprü projeleri gibi yüksek maliyetli harcamaları örnek gösterdi. Açıkel’in ifadesiyle, “100 lirayı bulurken, 1 lirayı bulamayan bir bütçe mantığı” eleştirildi. Bu durum, bütçe açığının da bu harcamalar sonucunda oluştuğu tezini güçlendiriyor.
Seçim döneminde verilen “refah payı” sözlerinin tutulmadığını iddia eden Açıkel, hükümetin emeklilerin sorunlarını çözme konusunda yeterli iradeyi göstermediğini belirtti. Emeklilere yönelik kapsamlı bir iyileştirme paketi yerine, geçici ve yetersiz çözümler sunulmasının, toplumsal gerilimi artırdığına dikkat çekti.
Sadece emekliye para yok?
Hayır, uzmanlara göre durumun sadece “emekliye para yok” şeklinde özetlenmesi doğru değildir. Ekrem Açıkel ve benzer düşünen uzmanlar, bütçe içerisinde milyarlarca liralık başka harcama kalemleri bulunduğunu, dolayısıyla mesele bir kaynak yetersizliğinden ziyade bir bütçe önceliği ve kaynak dağılımı tercihi olduğunu belirtmektedir. Türkiye’de emekliler için kaynak bulunamamasının, diğer büyük projelere ve harcamalara ayrılan bütçeler göz önüne alındığında, bir tercih meselesi olduğu vurgulanmaktadır.